Đầu tư xây dựng vùng sản xuất nông nghiệp tập trung: Cần có cơ chế, chính sách tổng thể
Ban Kinh tế và Ngân sách đề nghị UBND TP chỉ đạo các ngành tham mưu, xây dựng cơ chế, chính sách tổng thể, đồng bộ về phát triển nông nghiệp theo nguyên tắc: Nhà nước tập trung hỗ trợ những khâu khó, có ảnh hưởng lan tỏa, quyết định hay chỉ có Nhà nước mới thực hiện được. Hỗ trợ phải bám sát mục tiêu hình thành vùng sản xuất tập trung theo quy hoạch, có thứ tự ưu tiên đầu tư, chú trọng đối với những hàng hóa đặc sản, có giá trị kinh tế cao, có năng lực cạnh tranh.
Thực hiện chương trình công tác năm 2013, Ban Kinh tế và Ngân sách HĐND TP Hà Nội đã tiến hành giám sát cơ chế đầu tư xây dựng vùng sản xuất nông nghiệp tập trung trên địa bàn giai đoạn 2010 - 2012 nhằm đánh giá tình hình, kết quả thực hiện, những hạn chế, khó khăn, vướng mắc, xác định những nguyên nhân và đề xuất, kiến nghị giải pháp để xây dựng vùng sản xuất nông nghiệp tập trung của Hà Nội. Nhiều vùng sản xuất tập trung hiệu quả cao Kết quả qua giám sát cho thấy, để triển khai Chương trình số 02-CT/TU của Thành ủy về phát triển nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, từng bước nâng cao đời sống nông dân giai đoạn 2011 – 2015, UBND TP đã phê duyệt một số chương trình, đề án phát triển sản xuất nông nghiệp trong giai đoạn 2010 – 2016, trong đó có 4 lĩnh vực: Sản xuất lúa hàng hóa chất lượng cao; sản xuất hoa, cây cảnh; phát triển chăn nuôi tập trung; phát triển cây ăn quả giá trị kinh tế cao.
Mô hình trồng hoa lan tại xã Thụy Hương (Chương Mỹ) được đầu tư bài bản, phát huy hiệu quả kinh tế cao. Ảnh: Phạm Hương
Sau hơn 2 năm triển khai, toàn Thành phố đã hình thành: 34 vùng lúa hàng hóa chất lượng cao với quy mô 10.670ha trên địa bàn 11 huyện; 17ha trồng hoa hồng tại Mê Linh, 0,2ha hoa ly tại Ba Vì, 0,03ha hoa lan tại Sóc Sơn; xây dựng vùng cây ăn quả giá trị cao hơn 757 ha trong đó tiêu biểu là 85ha nhãn chín muộn tại An Thượng, huyện Hoài Đức; xác định 4 vùng chăn nuôi lợn, 15 xã nuôi bò thịt, 12 xã chăn nuôi bò sữa, 5 vùng chăn nuôi gia cầm. Các mô hình sản xuất đều đã bước đầu cho thấy hiệu quả kinh tế, tăng giá trị sản xuất, giải quyết việc làm và nâng cao thu nhập cho người lao động. Trong đó, giá trị sản phẩm lúa hàng hóa chất lượng cao tăng khoảng 20 – 30% so với lúa thông thường; thu nhập tăng thêm của người nông dân từ sản xuất hoa giá trị kinh tế cao (hoa hồng, hoa ly, hoa lan…) là 20 – 30%, từ sản xuất cây ăn quả (bưởi, nhãn chín muộn) là 25 – 40% so với sản phẩm hoa, cây ăn quả thông thường.
Nguồn ngân sách Thành phố cũng đã bố trí đầu tư theo các chương trình trong giai đoạn 2010 - 2012 là 153 tỷ đồng, đã giải ngân được 91,6%; năm 2013 bố trí 157,8 tỷ đồng. Ngân sách Thành phố đầu tư tập trung chi hỗ trợ giống, vật tư, tập huấn khoa học kỹ thuật. Ngoài ra còn ngân sách các huyện, vốn của doanh nghiệp, HTX và của nông dân.
Hạn chế, thiếu sót
Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện các cơ chế chính sách đầu tư xây dựng vùng sản xuất nông nghiệp tập trung của Thành phố trong thời gian qua cũng đã tồn tại những hạn chế, thiếu sót. Nổi bật nhất là nội dung hỗ trợ theo chương trình, đề án còn phân tán, những mô hình đã hỗ trợ mới chỉ dừng ở mức quy mô nhỏ, mô hình quản lý theo hình thức Hợp tác xã; chưa hình thành được vùng sản xuất tập trung lớn. Chủ yếu là hỗ trợ trực tiếp chi phí sản xuất nông nghiệp, tập trung hỗ trợ giống, vật tư, thăm quan học tập kinh nghiệm, tổ chức lớp đào tạo, tập huấn. Trong khi chưa quan tâm hỗ trợ đầu tư hạ tầng dùng chung, hỗ trợ chế biến, tiêu thụ sản phẩm là những yếu tố quyết định hình thành vùng sản xuất tập trung.
Phương thức hỗ trợ chủ yếu là hỗ trợ trực tiếp cho những hộ tham gia vào mô hình sản xuất, tức là mới dừng ở phạm vi hẹp. Tiêu chí lựa chọn các đối tượng được hỗ trợ, điều kiện hỗ trợ còn chưa được quy định cụ thể. Do đó chính sách hỗ trợ của Thành phố mới chỉ có số ít đối tượng được hưởng lợi. Đơn cử như việc hỗ trợ chăn nuôi tập trung xa khu dân cư, toàn Thành phố có 8 trang trại chăn nuôi được hỗ trợ, trong đó có 01 trang trại chăn nuôi lợn ở Ứng Hòa được hỗ trợ tới gần 4 tỷ đồng.
Bên cạnh đó, việc ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, liên kết 4 nhà (nhà nước - nhà doanh nghiệp - nhà khoa học - nhà nông) còn hạn chế; xây dựng chuỗi liên kết giá trị (sản xuất - xây dựng thương hiệu - tiêu thụ) còn lúng túng…
Cần có cơ chế, chính sách tổng thể
Kết thúc đợt giám sát, Ban Kinh tế và Ngân sách đề nghị UBND TP chỉ đạo các ngành tham mưu, xây dựng cơ chế, chính sách tổng thể, đồng bộ về phát triển nông nghiệp, nông thôn theo nguyên tắc: Nhà nước tập trung hỗ trợ những khâu khó, có ảnh hưởng lan tỏa, quyết định hay chỉ có Nhà nước mới thực hiện được. Hỗ trợ phải bám sát mục tiêu hình thành vùng sản xuất tập trung theo quy hoạch (tránh trường hợp tập trung hỗ trợ mô hình như đang thực hiện tại một số địa phương), có sắp xếp thứ tự ưu tiên đầu tư, chú trọng đối với những hàng hóa đặc sản, có giá trị kinh tế cao, có năng lực cạnh tranh.
Nội dung chính sách nên tập trung ưu tiên hỗ trợ xây dựng quy hoạch; xây dựng hạ tầng dùng chung của vùng sản xuất như giao thông, thủy lợi, điện; hỗ trợ lãi suất vay ngân hàng; xây dựng mô hình trình diễn, ứng dụng tiến bộ KHKT; đào tạo, tập huấn kỹ thuật, xúc tiến thương mại, thông tin thị trường; xây dựng thương hiệu và thu hút doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm; hỗ trợ sản xuất giống chất lượng cao.
VĂN TUÂN
Lượt xem: 375
Bình luận bài viết
Chưa có bình luận nào.