Đánh giá của Ban Pháp chế chỉ rõ,yếu tố quan trọng chính là một số UBND quận, huyện, xã, phường, thị trấn chưa thực sự quyết liệt trong xử lý đối với các trường hợp vi phạm lấn chiếm xây dựng nhà trái phép trên đất công, đất nông, lâm nghiệp tồn đọng trên địa bàn. Quá trình triển khai xử lý các trường hợp nhà đất “siêu mỏng, siêu méo”, UBND các quận, huyện chưa quan tâm thực hiện đồng bộ các giải pháp, chủ yếu quan tâm vận động người dân tự hợp thửa, hợp khối, chưa quyết liệt triển khai thực hiện biện pháp thu hồi sử dụng vào mục đích công cộng.

Thực hiện kế hoạch tái giám sát “Kết quả xử lý vi phạm trật tự xây dựng, xử lý nhà, đất không đủ điều kiện mặt bằng xây dựng “siêu mỏng, siêu méo”; việc thực hiện kiến nghị giám sát của Ban Pháp chế HĐND Thành phố”, trong tháng 7/2013, Ban Pháp chế HĐND Thành phố đã thực hiện giám sát qua văn bản của một số sở, ngành, UBND các quận, huyện, thị xã; tổ chức Đoàn giám sát trực tiếp tại Sở Xây dựng, UBND các quận, huyện: Ba Vì, Quốc Oai, Tây Hồ, Hà Đông và UBND 4 xã, phường thuộc các quận, huyện.

Ban Pháp chế HĐND TP làm việc với UBND quận Hà Đông 

Qua giám sát, Ban Pháp chế HĐND Thành phố nhận thấy, thời gian qua công tác quản lý nhà nước về trật tự xây dựng đô thị trên địa bàn Hà Nội đã có chuyển biến tích cực, dần đi vào nền nếp. UBND Thành phố đã ban hành nhiều văn bản lãnh đạo, chỉ đạo các sở, ngành, UBND các quận, huyện, thị xã chấn chỉnh, tăng cường công tác quản lý nhà nước về trật tự xây dựng đô thị, quản lý đất đai, tập trung triển khai thực hiện đồng bộ các giải pháp kiểm tra, rà soát, thanh tra xử lý các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng đô thị, các trường hợp nhà, đất không đủ điều kiện mặt bằng xây dựng “siêu mỏng, siêu méo” tồn đọng, phát hiện và ngăn chặn xử lý kịp thời vụ việc vi phạm về trật tự xây dựng ngay tại cơ sở, hạn chế không để phát sinh vụ việc mới.

Kết quả đến ngày 31/7/2013 đã xử lý 524/527 trường hợp vi phạm trật tự đô thị; 18/261 trường hợp vi phạm lấn chiếm đất đai, xây dựng nhà trái phép trên đất công, đất nông nghiệp; 203/394 trường hợp nhà, đất không đủ điều kiện mặt bằng xây dựng “ siêu mỏng, siêu méo” tồn đọng. Xem xét, xử lý kỷ luật nghiêm túc 142 trường hợp cán bộ, công chức, cán bộ thanh tra xây dựng các cấp buông lỏng quản lý để xảy ra vi phạm. Trong đó: Khiển trách 44 trường hợp, cảnh cáo 30 trường hợp, cách chức 4 trường hợp, bãi nhiệm 2 trường hợp, buộc thôi việc 5 trường hợp và các trường hợp xử lý kỷ luật bằng hình thức khác.

Tuy nhiên, việc triển khai xử lý các trường hợp vi phạm lấn chiếm, xây dựng nhà trái phép trên đất công, đất nông, lâm nghiệp tồn đọng của UBND các huyện, xã chậm và thiếu quyết liệt. Theo báo cáo của Sở Tài nguyên - Môi trường đến ngày 31/7/2013 mới có 3/12 huyện có báo cáo kết quả xử lý; còn tới 243 trường hợp vi phạm tồn đọng trên địa bàn Thành phố chưa được xử lý, trong đó tập trung  nhiều ở một số huyện như Quốc Oai 106 trường hợp; Hoài Đức 46 trường hợp, Ba Vì 156 trường hợp.

Việc xử lý đối với các trường hợp nhà đất không đủ điều kiện mặt bằng xây dựng “siêu mỏng, siêu méo” tồn đọng chậm tiến độ, mặc dù UBND Thành phố đã chỉ đạo quyết liệt và gia hạn hoàn thành, song đến 31/7/2013 vẫn còn 191 trường hợp tồn đọng trên địa bàn 9 quận, huyện (Ba Đình, Đống Đa, Hai Bà Trưng, Tây Hồ, Thanh Xuân, Cầu Giấy, Hoàng Mai, Hà Đông, Hoài Đức) chưa được xử lý. Một số trường hợp nhà “siêu mỏng, siêu méo” báo cáo đã xử lý xong, nhưng thực chất các nhà đó nằm trên diện tích đất quy hoạch của dự án khác nên “đưa ra khỏi danh sách”, hiện nay các nhà “siêu mỏng siêu méo” đó vẫn đang tồn tại chờ thu hồi.

Còn nhiều trường hợp nhà "siêu mỏng, siêu méo" chậm được xử lý

Công tác rà soát, thống kê tổng hợp các vụ việc vi phạm lấn chiếm xây dựng nhà trái phép trên đất công, đất nông, lâm nghiệp thiếu chính xác; một số vụ việc vi phạm xảy ra trước thời điểm Ban Pháp chế HĐND Thành phố giám sát (tháng 7/2012) nhưng không được quận, huyện báo cáo và tổng hợp báo cáo trong báo cáo của Sở Xây dựng, điển hình như các trường hợp vi phạm xây dựng nhà biệt thự trái phép trên đất lâm nghiệp tại xã Vân Hòa, Yên Bài của huyện Ba Vì.

Công tác quản lý đất đai của chính quyền cơ sở đối với các khu vực giáp ranh giữa các địa phương, quản lý đất quy hoạch dự án chưa tốt, để xảy ra vi phạm xây dựng trái phép, không xác định được đối tượng vi phạm. Đơn cử như 7 trường hợp vi phạm xây dựng nhà trái phép trên đất thu hồi phục vụ dự án thuộc địa bàn giáp ranh phường Phúc La - Hà Đông, xã Tân Triều -Thanh Trì…

Đánh giá của Ban Pháp chế HĐND Thành phố chỉ rõ, ngoài nguyên nhân khách quan do hầu hết các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng đô thị, lấn chiếm xây dựng trái phép trên đất công, đất nông nghiệp, các trường hợp nhà, đất không đủ điều kiện mặt bằng xây dựng “siêu mỏng, siêu méo” tồn đọng do lịch sử để lại, có nhiều vụ việc phức tạp và việc xử lý theo quy định của pháp luật vẫn phải thực hiện đầy đủ các thủ tục liên quan đến công tác đền bù giải phóng mặt bằng, thu hồi đất theo quy định của Luật đất đai. Thì yếu tố quan trọng chính là do một số UBND quận, huyện, xã, phường, thị trấn chưa thực sự quyết liệt trong tổ chức triển khai thực hiện các biện pháp xử lý đối với các trường hợp vi phạm lấn chiếm xây dựng nhà trái phép trên đất công, đất nông, lâm nghiệp tồn đọng trên địa bàn. Quá trình triển khai xử lý các trường hợp nhà đất không đủ điều kiện xây dựng “siêu mỏng, siêu méo”, UBND các quận, huyện chưa quan tâm thực hiện đồng bộ các giải pháp, chủ yếu quan tâm vận động người dân tự hợp thửa, hợp khối, chưa quyết liệt triển khai thực hiện biện pháp thu hồi sử dụng vào mục đích công cộng.

Kết luận giám sát, Ban Pháp chế HĐND Thành phố kiến nghị UBND Thành phố chỉ đạo các sở, ngành, UBND các quận, huyện khắc phục những tồn tại, hạn chế, tập trung thực hiện đồng bộ các biện pháp, kiên quyết xử lý đối với các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng đô thị, vi phạm lấn chiếm xây dựng nhà trái phép trên đất công, đất nông, lâm nghiệp tồn đọng; đẩy nhanh tiến độ xử lý các trường hợp nhà đất không đủ điều kiện xây dựng “siêu mỏng, siêu méo” theo kế hoạch của Thành phố. UBND Thành phố cũng cần sớm phê duyệt Đề án kiện toàn Thanh tra xây dựng các cấp và Quy chế phối hợp hoạt động giữa Thanh tra xây dựng với chính quyền quận, huyện trong quản lý trật tự xây dựng theo Nghị định số 26/2013/NĐ-CP ngày 29/3/2013 của Chính phủ. Ngoài ra, cần khẩn trương ban hành quy định về cấp phép xây dựng trên địa bàn thành phố theo Nghị định số 64/2013/NĐ-CP ngày 04/09/2012 của Chính phủ thay thế Quy định ban hành kèm theo Quyết định số 04/2009/QĐ-UBND ngày 20/01/2010 của UBND Thành phố.

Đối với UBND các quận, huyện, thị xã cần tăng cường nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước về trật tự xây dựng đô thị, quản lý đất đai trên địa bàn, đảm bảo quy định của pháp luật; có kế hoạch, biện pháp chỉ đạo cụ thể xem xét xử lý dứt điểm các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng đô thị, vi phạm lấn chiếm xây dựng nhà trái phép trên đất công, đất nông, lâm nghiệp tồn đọng, tổng hợp báo cáo UBND Thành phố, Thường trực HĐND, Ban Pháp chế HĐND kết quả xử lý trước 31/10/2013. Đồng thời xử lý nghiêm các vụ việc vi phạm trật tự xây dựng đô thị, vi phạm quản lý đất đai phát sinh mới trên địa bàn….

Nguyễn Nguyên Quân 

Lượt xem: 481