Bãi rác Nam Sơn, ai thấu?
Bãi rác Nam Sơn rộng hơn 85ha thuộc huyện Sóc Sơn, cách trung tâm Hà Nội khoảng 50 cây số về phía bắc. Trời nắng như nung, nhiệt độ ngoài trời xấp xỉ 40 độ C, chúng tôi đội nắng về đây có một lý do giản dị - Bà con 3 xã Nam Sơn, Bắc Sơn và Hồng Kỳ của huyện này bảo, không về tận nơi có bãi rác khổng lồ này mà chỉ nghe báo cáo, nghe kể, các vị sẽ không bao giờ hình dung nổi có một nơi mang danh "Hà Nội” mà ô nhiễm đến nhường này đâu.
| Bãi rác Nam Sơn rộng hơn 85ha thuộc huyện Sóc Sơn, cách trung tâm Hà Nội khoảng 50 cây số về phía bắc. Trời nắng như nung, nhiệt độ ngoài trời xấp xỉ 40 độ C, chúng tôi đội nắng về đây có một lý do giản dị - Bà con 3 xã Nam Sơn, Bắc Sơn và Hồng Kỳ của huyện này bảo, không về tận nơi có bãi rác khổng lồ này mà chỉ nghe báo cáo, nghe kể, các vị sẽ không bao giờ hình dung nổi có một nơi mang danh "Hà Nội” mà ô nhiễm đến nhường này đâu. |
Mưu sinh ở bãi rác Nam Sơn
Cực hình vì ô nhiễm rác
Cái bãi rác khiến hàng nghìn người dân khốn đốn cũng vì nó đã qua 14 năm tồn tại, với công nghệ chôn lấp, nay đã trở nên quá tải. Đây là nơi xử lý chôn lấp rác thải có quy mô lớn nhất miền Bắc, công suất xử lý 4.200 tấn rác/ngày, đảm bảo xử lý rác cho 6 quận, huyện của Thủ đô xanh sạch đẹp. Lượng rác đổ về vẫn quá lớn trong khi thiếu các biện pháp hạn chế ô nhiễm, hàng nghìn hộ dân của 3 xã nói trên đành gồng mình chống chọi.
Có thể hình dung bãi rác Nam Sơn giờ đây như một dãy núi rác khổng lồ, cao ngất chứa chất hàng nghìn thứ rác thải hỗn tạp kể cả rác độc hại nguy hiểm. Nước rỉ rác chảy lênh láng khắp nơi. Cả khu vực rộng lớn nồng nặc một thứ mùi hôi thối, bốc lên từ cách xa bãi rác gần cây số. Không khí đặc quánh như bóp nghẹt lá phổi khi tiến gần tới. Chỉ đứng khoảng 10 phút ở cổng bãi rác chúng tôi đã xây xẩm, choáng váng. Cố nhịn cơn buồn nôn khi thứ mùi khủng khiếp xộc lên tận óc.
"Hơn 10 năm rồi đấy, chúng tôi sống khổ nhục hơn người chết. Nghĩa là dở sống dở chết. Bệnh tật, ô nhiễm đeo bám dai dẳng. Các anh chị hôm nay đến nắng to vẫn còn đỡ, chứ hôm nào trở trời, trời nồm thì thôi rồi, có các vàng cũng không dám lại gần như hôm nay đâu”, anh Thanh, người dân xã Nam Sơn nói. Làm người thì như nhau, không ai có thể chịu được mùi hôi thối này, lại chịu quanh năm suốt tháng. Đắp chăn, bật quạt cũng chẳng ăn thua. "Nhiều hôm nặng mùi rác quá đành kéo nhau di tản đến nhà người quen ở nơi khác để lánh nạn…”. Cùng chung sự bức xúc mà ít có cơ hội chia sẻ, bà Nguyễn Thị Vân, người dân xã Hồng Kỳ than thở: "Đời sống người dân chúng tôi bị đảo lộn vì bãi rác này. Ruồi, muỗi nhiều vô kể. Hôm nào tới bữa là nhà tôi và nhiều nhà hàng xóm cũng phải đóng kín mít các cửa, nhưng ruồi vẫn đột nhập tung hoành. Đến thế tưởng đã quá khổ nhưng chưa hết, bệnh tật mới kinh các bác ạ…”.
Tôi rất muốn ghi vài bức ảnh mấy người dân đứng bên "nhân chứng chết” là bãi rác khổng lồ, nhưng dân bảo ban ngày họ không vào trong khu vực này được. Lúc trời nhá nhem tối thì khối người vào… "Mà các bác ghi hình làm gì. Nỗi khổ này phải đến nơi mới thấu. Ảnh khối báo đã đăng mà có giải quyết được đâu”. Người dân tỏ ý thất vọng vì tiếng kêu cứu của họ lâu nay "lọt thỏm”.
"Đúng, bãi rác Nam Sơn gây ô nhiễm nghiêm trọng ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống hơn 5.000 nhân khẩu ở địa phương chúng tôi, khiến người dân vô cùng bức xúc”, ông Nguyễn Tiến Vận, Phó Chủ tịch xã Nam Sơn thừa nhận. Trước sự kêu cứu thảm thiết của người dân, các ngành chức năng của Hà Nội đã hỗ trợ người dân sinh sống gần bãi rác trong vòng bán kính 500m, mức 40.000 đồng/tháng/người, mong bù đắp phần nào. Nhưng mức đó theo người dân thậm chí không đủ mua nước sạch cho nấu ăn và uống hàng ngày, chưa kể tiền khám chữa bệnh vì ô nhiễm toàn diện. Cả nước ngầm, nước mặt, không khí và đất sinh hoạt, canh tác đều bị ngấm độc toàn diện.
Nước thải từ bãi rác Nam Sơn chảy ra sông
Sống chung với bệnh
Không khó quan sát từ khu vực bãi rác, liên tục một lượng lớn nước thải độc hại, đen ngòm đặc quánh chảy ra kênh mương, ruộng đồng, khiến nguồn nước tại đây trở nên đáng sợ. Con suối Cầu Lai trước trong sạch là thế, nay bị ô nhiễm nặng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc tưới tiêu gây mất mùa, tác động đến sinh kế của người dân Hồng Kỳ.
Năng suất cây trồng, vật nuôi giảm sút, ruộng đồng bỏ hoang ngày càng nhiều đã đành, mà đáng ngại hơn là thứ nước độc hại ấy ngấm cả vào mạch nước ngầm vốn mát lành trong trẻo. Hiện hầu hết các giếng khơi ở khu vực quanh bãi rác này đều không sử dụng được.
Thiếu nước sạch, sống chung nhiều năm với nước bẩn, thôi thì đủ loại bệnh. Chúng tôi đến xã nào, người dân cũng kể vanh vách danh sách ngày càng nhiều người bị nhiễm khuẩn, nhẹ thì hô hấp, tiêu hóa mà nặng là ung thư. Người dân cả ba xã đều phải khoan giếng sâu hàng trăm mét vẫn không tránh khỏi mùi nước giếng bị hôi thối. "Nước giếng kéo lên lúc nào cũng có màu vẩn đục. Nhiều lúc nước giếng đen xì như thuốc độc, nếu trót tắm giặt thì ngứa ngáy quá như ghẻ lở, nhưng không còn cách nào khác, vẫn phải dùng thôi chứ lấy đâu tiền đi mua nước sạch…”, một người dân chia sẻ. Đáng ngại hơn, không chỉ bãi rác khổng lồ này gây ô nhiễm triền miên mà việc vận chuyển của các xe chở rác thải cũng tiếp tay cho ô nhiễm bao trùm khắp ngày đêm. Ô nhiễm cứ thế chồng lên ô nhiễm. Người dân cho biết họ đã liên tục gửi đơn kiến nghị lên các cấp chính quyền nhưng tình hình vẫn không mấy tiến triển.
Chia sẻ điều này, Phó trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Sóc Sơn Lê Thị Hải cho chúng tôi hay, để xử lý xe vận chuyển rác thải gây ô nhiễm dọc đường, Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Sóc Sơn đã tham mưu với UBND huyện chỉ đạo thanh tra giao thông, công an huyện tăng cường kiểm tra xử phạt nghiêm. Nhưng gốc vấn đề, theo bà Hải, là số lượng rác tăng hơn rất nhiều so với tính toán ban đầu nên đương nhiên sẽ ảnh hưởng đến môi trường và sức khỏe người dân.
Sẽ đánh giá lại tác động môi trường?
Gần đây người dân đang lo lắng hơn khi biết tin UBND TP. Hà Nội đã quyết định lấy thêm hơn 70 ha đất để mở rộng bãi rác. Như vậy, thời gian tới số lượng rác khổng lồ lại tiếp tục dồn về đây và tiếp tục gây ô nhiễm?
Theo Sở Xây dựng Hà Nội, đúng là bãi rác thải Sóc Sơn sẽ được mở rộng theo Dự án đầu tư, xây dựng Khu liên hợp xử lý chất thải Sóc Sơn giai đoạn 2, thêm 73ha thuộc diện tích của 3 xã nói trên. Thành phố đã và đang đầu tư một số hạng mục như giao thông, trạm y tế, trường học, trạm cấp nước sạch để phục vụ dân sinh của 3 xã dành đất cho dự án. Song hiện nay, công tác giải phóng mặt bằng triển khai dự án đang gặp một số vướng mắc về đơn giá đền bù, bố trí khu vực nghĩa trang sau giải phóng mặt bằng, khám sức khỏe…
Mới đây, trong buổi làm việc với huyện Sóc Sơn và 3 xã thuộc Dự án đầu tư, xây dựng Khu liên hợp xử lý chất thải Sóc Sơn giai đoạn 2, ông Nguyễn Công Soái, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội ghi nhận việc xử lý môi trường bãi rác hết sức phức tạp, khó khăn, đòi hỏi phải áp dụng khoa học công nghệ, thiết bị hiện đại, cũng như nguồn kinh phí đầu tư thỏa đáng, trong khi nguồn lực của thành phố còn hạn chế.
Bí thư kiêm Chủ tịch UBND xã Bắc Sơn Tạ Hồng Thái cho biết, Dự án giúp hạ tầng của 3 xã được cải thiện hơn nhưng mùi hôi thối từ bãi rác vẫn gây ảnh hưởng đến đời sống, sức khỏe người dân. Vì vậy người dân đề nghị thành phố đánh giá lại tác động môi trường của bãi rác tới đời sống dân sinh.
Đọng lại trong chúng tôi khi chia tay người dân là nỗi khâm phục, xót xa. Mùi rác Sóc Sơn về tới nhà còn bám theo, quẩn mãi…
Ngân Hà - Đức Sơn/Đại đoàn kết
|
Lượt xem: 1784
Bình luận bài viết
Chưa có bình luận nào.