Đại biểu Ngọ Duy Hiểu (Đoàn ĐBQH Hà Nội) đánh giá cao sự quan tâm của Ủy ban thường vụ Quốc hội trong việc xây dựng, đổi mới việc lập chương trình xây dựng luật và pháp lệnh. Tuy nhiên, chúng ta có một cảm nhận chung đó là việc điều chỉnh chương trình vẫn như một việc đương nhiên trong hoạt động của Quốc hội. Vì vậy đại biểu nêu 5 vấn đề đề nghị Quốc hội quan tâm, nhất là các cơ quan thuộc trách nhiệm xây dựng luật...

Tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XIV, chiều 31/5, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu, Quốc hội đã có phiên thảo luận toàn thể tại Hội trường về Dự kiến Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2018 và điều chỉnh Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2017.

Theo tờ trình của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về dự kiến Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2018 và điều chỉnh Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2017, Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2017 sau khi điều chỉnh sẽ là: Tại kỳ họp thứ 3, trình Quốc hội thông qua 13 luật, 03 nghị quyết; cho ý kiến về 05 dự án luật. Tại kỳ họp thứ 4, trình Quốc hội thông qua 06 luật; cho ý kiến về 11 dự án luật (trong đó có 02 dự án nếu bảo đảm điều kiện thì có thể thông qua ngay tại 01 kỳ họp).

Thảo luận tại Hội trường, các đại biểu nhận định, so với các năm trước, việc lập đề nghị đưa các dự án vào Chương trình đã có nhiều cải tiến theo hướng thực chất hơn. Chính phủ, các cơ quan liên quan cùng với Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội đã tích cực phối hợp chuẩn bị để bổ sung, hoàn thiện đầy đủ hồ sơ các dự án theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Các đề nghị xây dựng luật cũng như nội dung thẩm tra đã được chuẩn bị kỹ lưỡng, công phu hơn, tập trung vào những nội dung chính sách được đề xuất quy định trong luật, có đánh giá tác động và khả năng thực hiện của từng chính sách…

Trong việc lập Chương trình năm 2018 và điều chỉnh Chương trình năm 2017, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thảo luận và thống nhất nguyên tắc ưu tiên đưa vào Chương trình các dự án, dự thảo để triển khai thực hiện văn kiện Đại hội XII của Đảng, các nghị quyết, kết luận của các Hội nghị Trung ương, của Bộ Chính trị, Ban Bí thư;

Những dự án, dự thảo được đưa vào Chương trình phải có đầy đủ hồ sơ theo đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và có sự đồng thuận cao giữa cơ quan được giao chủ trì thẩm tra và cơ quan trình dự án;

Việc đưa các dự án, dự thảo vào Chương trình phải tính đến quỹ thời gian, nguồn lực, khối lượng công việc thực hiện tại mỗi kỳ họp Quốc hội và khả năng của các cơ quan có liên quan để bảo đảm chất lượng; Kiên quyết rút khỏi Chương trình hoặc yêu cầu lùi thời gian trình để tiếp tục chuẩn bị đối với các dự án chưa bảo đảm chất lượng hoặc không gửi hồ sơ đúng hạn luật định…

Đại biểu Ngọ Duy Hiểu phát biểu tại Hội trường

Đại biểu Ngọ Duy Hiểu (Đoàn ĐBQH Hà Nội) đánh giá cao sự quan tâm của Ủy ban thường vụ Quốc hội trong việc xây dựng, đổi mới việc lập chương trình xây dựng luật và pháp lệnh. Tuy nhiên, chúng ta có một cảm nhận chung đó là việc điều chỉnh chương trình vẫn như một việc đương nhiên trong hoạt động của Quốc hội. Mặc dù chúng ta cũng hiểu tình hình thay đổi tương đối nhanh và đôi khi xuất hiện những vấn đề rất nhạy cảm nhưng việc dự liệu các ngành của chúng ta đôi khi chưa theo kịp với sự phát triển, trong đó còn cả trách nhiệm của một số cơ quan trong việc chuẩn bị dự thảo. Vì vậy đại biểu nêu 5 đề xuất xin đề nghị Quốc hội quan tâm, nhất là các cơ quan thuộc trách nhiệm xây dựng luật.

Trước hết, sáng kiến đề xuất tên luật phải bám sát những vấn đề của cuộc sống mà chủ yếu đó là những vấn đề mà cử tri quan tâm hoặc qua thực tiễn công tác. Hiện nay qua việc thảo luận ở tổ cũng thấy có những dự thảo đại biểu băn khoăn không biết tên luật đấy sắp tới có nội hàm là những vấn đề gì, đấy có phải là những vấn đề mà cuộc sống đang đặt ra so với những vấn đề khác. Trong khi nhu cầu xây dựng luật rất nhiều nhưng chúng ta phải cân nhắc luật nào trước, luật nào sau, luật nào ưu tiên và nội hàm đó khi thành các quy phạm thì tác động vào đời sống có mang lại lợi ích hay cũng chỉ về mặt hình thức pháp lý. Đây là vấn đề đầu tiên chúng tôi hết sức quan tâm, các đại biểu mong muốn khi các đại biểu góp ý vào chương trình xây dựng luật thì các đại biểu có thông tin về đề cương, nội dung định hướng và phạm vi thay bằng việc chỉ thuần túy là tên luật. Đại biểu còn đang thiếu thông tin để khẳng định nên hay không nên đưa dự án đó vào. Nếu không cẩn thận chúng ta sẽ xây dựng những đạo luật như một công trình khoa học rất hàn lâm xa với đời sống. Đây là vấn đề đề nghị Quốc hội quan tâm.

Thứ hai, chúng ta phải tuân thủ nghiêm các quy tắc và quy trình xây dựng luật hiện tại. Hiện nay có những đại biểu băn khoăn về Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật có những nội dung chưa phù hợp nhưng tôi cho rằng đạo luật này mới có hiệu lực mà trước hết chúng ta cứ tuân thủ làm tốt luật này để xây dựng hệ thống pháp luật hiện hành.

Thứ ba, quan tâm nâng cao chất lượng đội ngũ xây dựng luật nhất là ở các Ban soạn thảo ở các cơ quan. Qua thực tế tìm hiểu như có lần tôi phát biểu ở Quốc hội, tức là nhiều cơ quan chưa thực sự quan tâm để đưa đội ngũ những người có chuyên môn giỏi, nhiều kinh nghiệm, lý luận sâu sắc, phong phú để tham gia vào xây dựng luật, do vậy chất lượng đưa cho đại biểu thảo luận còn những nội dung, những quy định, câu chữ thậm chí còn ngờ nghệch, đề nghị Quốc hội quan tâm.

Thứ tư, đổi mới nâng cao chất lượng việc lấy ý kiến nhân dân. Tôi nghĩ việc lấy ý kiến nhân dân là một yêu cầu bắt buộc nhưng thực tế nhiều người dân khi luật ban hành thông qua dân mới biết có luật đấy, thực tế này đang tương đối phổ biến. Do vậy, tôi nghĩ thông qua hoạt động của đại biểu Quốc hội nhất là tiếp xúc cử tri như vừa rồi đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội đã làm là thông tin định hướng từng nội dung dự luật và sau đó thì các đại biểu Quốc hội khi tiếp xúc cử tri cũng được cử tri bày tỏ các nội dung mong muốn về các đạo luật rất nhiều. Tôi nghĩ rằng chúng ta phải tăng cường lấy ý kiến nhân dân trong việc xây dựng dự thảo luật. Cuối cùng, tôi đề xuất phải tăng cường các chế tài để xử lý những cơ quan, Ban soạn thảo làm luật chậm, chất lượng chưa đáp ứng yêu cầu.

Đại biểu Ngọ Duy Hiểu cũng đề xuất đối với việc bổ sung một số dự án luật để vào chương trình. Trước hết, đề xuất Luật tổ chức Chính phủ và Luật tổ chức chính quyền địa phương cần đưa vào chương trình. Lý do là Hội nghị trung ương 6 dự kiến vào tháng 10 tới thì có bàn đến một vấn đề là tổ chức bộ máy và thực tế nhất là Luật tổ chức chính quyền địa phương mặc dù mới có hiệu lực thi hành nhưng cũng đã bộc lộ rất nhiều hạn chế. Trong đó có một hạn chế rất cơ bản mà khi chúng tôi tiếp xúc cử tri thì cử tri quan tâm đó là chúng ta thu hẹp số lượng Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân ở cấp huyện và cấp xã và tăng số lượng Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân ở cấp huyện. Thực tế thì 2 vị trí này đều có chế độ tiêu chuẩn, điều kiện như nhau, nhưng luật chúng ta đã đưa ra một hành lang pháp lý để người đang cần phải có để làm việc là điều hành bên ủy ban thì sang làm Phó Chủ tịch Hội đồng nhưng bên Hội đồng thì gần như công việc rất ít. Đây là một vấn đề chúng ta cần sớm, dù thậm chí chỉ sửa vài điều thì chúng ta cũng nên đưa vào chương trình trong năm 2018.

Đề xuất Luật về đơn vị sự nghiệp công lập cũng sớm ban hành. Hiện nay, nước ta có 58.839 đơn vị sự nghiệp, với khoảng 2,1 triệu viên chức, số lượng người, số lượng đơn vị và khối lượng tài sản của nhà nước rất lớn ở trong các đơn vị này. Tuy nhiên, hiện nay hành lang pháp lý để điều chỉnh khối đơn vị sự nghiệp công lập thì đang rất thiếu, vẫn còn lẫn lộn, hòa quện với các quy định về cơ quan hành chính nhà nước, do vậy việc phân loại, điều chỉnh, quản lý tài sản, quản lý đội ngũ viên chức như thế nào thì đang là một vấn đề. Đề nghị sớm đưa vào chương trình điều chỉnh và xây dựng một luật để điều chỉnh là Luật về đơn vị sự nghiệp công lập.

Vấn đề cuối cùng, đại biểu Hiểu đề xuất Quốc hội quan tâm, mặc dù Quốc hội đã đưa vào chương trình Luật an ninh mạng kỳ họp 6 thì nay có thể đẩy sớm thành kỳ họp 5. Bởi vì, vấn đề an ninh mạng hiện nay đang là vấn đề toàn cầu, là một nội dung của an ninh phi truyền thống có thể gây ra những hiểm họa khôn lường cả về an ninh, cả về chính trị, trật tự, an toàn xã hội. Rất mong Quốc hội sớm vào cuộc để chúng ta có được Luật an ninh mạng đáp ứng yêu cầu phát triển của xã hội và đảm bảo an toàn chung của đất nước.

Các ĐBQH Hoàng Quang Hàm (Phú Thọ), Ngô Thị Minh (Quảng Ninh)… cơ bản thống nhất nguyên tắc ưu tiên đưa vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh các dự án, dự thảo luật để triển khai các nghị quyết, chủ trương của Đảng; đã có trong chương trình của các năm trước nhưng chưa chuẩn bị kịp, chuyển tiếp vào Chương trình mới. Những dự án, dự thảo luật được đưa vào Chương trình phải có đầy đủ hồ sơ theo đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật; đồng thời, thống nhất nguyên tắc, việc đưa các dự án, dự thảo vào Chương trình phải tính đến quỹ thời gian, nguồn lực, khối lượng công việc thực hiện tại mỗi kỳ họp QH. Rút khỏi chương trình hoặc lùi thời gian trình đối với các dự án luật chưa bảo đảm chất lượng hoặc gửi hồ sơ không đúng thời gian theo quy định.

Kết thúc nội dung thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu đánh giá cao các ý kiến thảo luận của các đại biểu Quốc hội phát biểu chiều 31/5. Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu đề nghị, trên cơ sở ý kiến thảo luận của các đại biểu Quốc hội, các cơ quan trình dự án luật cần tập trung vào các dự án luật mà cuộc sống đòi hỏi, để thể chế hóa các nghị quyết của Đảng về hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường, phát triển kinh tế tư nhân, tiếp tục thực hiện quyền con người, quyền công dân theo quy định của Hiến pháp...

 Ngọc Ánh - Thanh Hà

Lượt xem: 148