Đoàn ĐBQH Hà Nội: Kết quả giám sát về tạo việc làm gắn với đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn Thành phố
Thông qua giám sát, những tồn tại và hạn chế cũng đã được chỉ rõ. Đó là tỷ lệ người lao động chưa có và không có việc làm ở một số quận, huyện còn ở mức cao. Chính sách việc làm hiện nay chủ yếu mới chú trọng đến số lượng tạo việc làm (càng nhiều việc làm càng tốt), chưa chú trọng đến chất lượng việc làm cho nên tính ổn định, bền vững trong việc làm và hiệu quả tạo việc làm còn thấp, thu nhập của người lao động chưa đảm bảo để người lao động yên tâm gắn bó với công việc...
Thực hiện Kế hoạch hoạt động năm 2013, Đoàn ĐBQH thành phố Hà Nội đã tổ chức giám sát “Việc thực hiện chính sách pháp luật về tạo việc làm gắn với đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn thành phố Hà Nội từ năm 2009 đến 1/9/2013”. Mặc dù nội dung giám sát có phạm vi rộng, bao gồm chính sách và pháp luật trong lĩnh vực tạo việc làm gắn với đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn thành phố Hà Nội nhưng với tinh thần khẩn trương, trách nhiệm, Đoàn giám sát đã hoàn thành kế hoạch giám sát đúng thời gian, đạt yêu cầu, mục đích đã đề ra. Đánh giá thực trạng chung cho thấy, đến hết tháng 12/2012, toàn Thành phố có gần 7 triệu dân với khoảng 5 triệu người trong độ tuổi lao động. Hàng năm, Thành phố có gần 80.000 người bước vào tuổi lao động, khoảng 4.000 bộ đội hoàn thành nhiệm vụ trở về, số lao động mất việc làm do chuyển dịch đất nông nghiệp và do thu hẹp sản xuất của các doanh nghiệp lên đến trên 50.000 lao động, nhiều lao động tốt nghiệp các trường Đại học, trường dạy nghề có nhu cầu việc làm tại Thủ đô. UBND Thành phố đã chú trọng công tác dạy nghề nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Quy mô và chất lượng dạy nghề từng bước đáp ứng được nhu cầu nguồn nhân lực. Thực hiện xã hội hóa công tác dạy nghề, toàn Thành phố có 279 cơ sở dạy nghề (trong đó 104 cơ sở dạy nghề công lập, 146 cơ sở ngoài công lập), trong năm 2012 đã tuyển sinh đào tạo nghề cho 146.000 người.
Sản xuất tại Công ty May 10 (ảnh minh họa)
Đoàn giám sát nhận thấy, UBND Thành phố đã tích cực trong việc thực hiện các giải pháp, hình thức để giải quyết và tạo việc làm cho người lao động trong thời gian vừa qua, thông qua việc triển khai thực hiện các hình thức tạo việc làm, kết quả tạo việc làm được thể hiện rõ nét, cụ thể như:
Thứ nhất, thông qua hoạt động các cơ sở giới thiệu việc làm. Đây là hình thức giải quyết việc làm hiệu quả, hàng năm các cơ sở này giới thiệu gần 30.000 lao động cho các doanh nghiệp. Trên địa bàn Thành phố hiện nay có 33 cơ sở có chức năng hoạt động giới thiệu việc làm. Bên cạnh các hoạt động giới thiệu việc làm, tư vấn việc làm và các chính sách pháp luật, các cơ sở này đồng thời có chức năng dạy nghề, thu thập thông tin thị trường lao động; tổ chức các sàn giao dịch việc làm, phiên giao dịch việc làm cố định hàng tuần, hàng tháng và phiên giao dịch việc làm lưu động...
Thứ hai, thông qua hoạt động xuất khẩu lao động: Theo báo cáo của UBND Thành phố, sau khi mở rộng địa giới hành chính, số doanh nghiệp có chức năng xuất khẩu lao động tăng từ 59 doanh nghiệp lên 95 doanh nghiệp. Nhu cầu tuyển dụng lao động xuất khẩu của các doanh nghiệp hàng năm là 15.000 người. Tuy nhiên, từ năm 2009, cung lao động xuất khẩu không đạt, năm 2009 chỉ xuất khẩu lao động đạt 2930 lao động, năm 2012 là 1.500 lao động.
Thứ ba, thông qua hoạt động quản lý Quỹ quốc gia giải quyết việc làm, từ năm 2009 đến năm 2012 nguồn vốn kế hoạch của Thành phố cho các quận, huyện, thị xã đều tăng. Thành phố đã xét duyệt cho vay tổng cộng 1.748,7 tỷ đồng cho 12.759 dự án và tạo việc làm mới cho 87.950 lao động.
Thứ tư, thông qua đề án đào tạo nghề cho lao động nông thôn theo Quyết định số 1956/QĐ-TTg và chương trình nông thôn mới, từ năm 2010 - 2012, tổng ngân sách Thành phố bố trí để dạy nghề cho lao động nông thôn là 136,8 tỷ đồng, đã triển khai đào tạo cho 33.939 lao động, tỷ lệ có việc làm sau khi học nghề toàn Thành phố đạt 87%. Ngoài ra còn có các hình thức thông qua hỗ trợ các doanh nghiệp phát triển sản xuất, tạo chỗ làm việc mới; người lao động tự tạo việc làm...
Một số quận, huyện thực hiện có hiệu quả công tác xóa đói giảm nghèo, tỷ lệ hộ nghèo giảm mạnh như Mỹ Đức, Gia Lâm, Chương Mỹ, Từ Liêm... Một số quận, huyện kết hợp xóa đói giảm nghèo bằng cách hỗ trợ người nghèo vay vốn tạo việc làm cùng với việc đẩy mạnh phát triển kinh tế, xã hội để nâng cao mức sống của nhân dân địa phương. Chính sách bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế, bảo trợ xã hội được Thành phố quan tâm thực hiện, đảm bảo đúng đối tượng, chia sẻ rủi ro và trợ giúp thiết thực cho người tham gia.
Thông qua giám sát, những tồn tại và hạn chế cũng đã được chỉ rõ. Đó là tỷ lệ người lao động chưa có và không có việc làm ở một số quận, huyện còn ở mức cao. Chính sách việc làm hiện nay chủ yếu mới chú trọng đến số lượng tạo việc làm (càng nhiều việc làm càng tốt), chưa chú trọng đến chất lượng việc làm cho nên tính ổn định, bền vững trong việc làm và hiệu quả tạo việc làm còn thấp, thu nhập của người lao động chưa đảm bảo để người lao động yên tâm gắn bó với công việc.
Việc tham gia BHXH, BHYT còn hạn chế, còn nhiều đơn vị nợ đọng về BHXH; một số đơn vị trốn đóng BHYT cho người lao động, đóng BHXH ở mức lương thấp hơn thực tế. Do đó đã ảnh hưởng đến quyền lợi của người lao động. Hoạt động xuất khẩu lao động còn tự phát chủ yếu do các doanh nghiệp chủ động; số lao động đi xuất khẩu chiếm tỷ lệ thấp; chương trình hỗ trợ người lao động đi xuất khẩu lao động (nhất là lao động diện chính sách thương binh, con thương binh, con liệt sỹ, bộ đội xuất ngũ, con đối tượng chính sách) đã có quy định từ năm 2012, tuy nhiên chưa thực hiện giải ngân được trên địa bàn Thành phố.
Công tác cho vay vốn tạo việc làm chưa đáp ứng được nhu cầu của người lao động. Hàng năm UBND Thành phố và các quận, huyện, thị xã đã trích bổ sung từ nguồn tăng thu ngân sách ủy thác qua Ngân hàng chính sách xã hội cho vay nhưng vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu vay vốn giải quyết việc làm. Mức cho vay giải quyết việc làm 20 triệu đồng/hộ gia đình còn thấp so với thực tế, chưa đủ để làm động lực tạo việc làm mới (Quyết định số 71/2005/QĐ-TTg ngày 5/4/2005 của Thủ tướng Chính phủ).
Kết thúc giám sát, Đoàn ĐBQH thành phố Hà Nội kiến nghị Chính phủ ban hành văn bản hướng dẫn thực hiện Luật Việc làm đúng thời hạn Luật có hiệu lực để tạo điều kiện cho cấp cơ sở triển khai thực hiện; tăng cường nguồn vốn cho Quỹ Quốc gia về việc làm, đồng thời quản lý, sử dụng hiệu quả gắn với ưu tiên đầu tư phát triển doanh nghiệp; sửa đổi, nâng mức cho vay vốn giải quyết việc làm vì mức 20 triệu đồng/hộ gia đình không còn phù hợp với tình hình giá cả hiện nay; quy định dự án vay vốn thuộc hộ gia đình riêng hoặc dự án nhóm hộ riêng, quy định rõ lao động hiện có và lao động thu hút mới để tránh hiểu lầm đối với cụm từ tổng số lao động các hộ tham gia dự án; bổ sung mục đích vay vốn để “duy trì việc làm”; xem xét, nâng mức trợ cấp đối với các đối tượng bảo trợ xã hội; xem xét để đối tượng Người cao tuổi không có lương hưu đang hưởng chế độ tuất BHXH được bổ sung chế độ trợ cấp xã hội hàng tháng và cấp thẻ BHYT.
Bên cạnh đó, đề nghị Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội xem xét điều chỉnh Thông tư liên tịch số 29/2010/TTLT-BGDĐT-BTC-BLĐTBXH hướng dẫn thực hiện một số điều của Nghị định số 49/2010/NĐ-CP ngày 14/5/2010 của Chính phủ theo hướng giảm bớt các thủ tục hành chính gây rườm rà, khó khăn trong quá trình thực hiện.
Đối với UBND Thành phố cần tiếp tục đầu tư phát triển sàn Giao dịch việc làm thành phố, hình thành hệ thống các cơ sở dịch vụ việc làm. Hệ thống này cần được đầu tư kết nối, liên thông với các sàn Giao dịch việc làm của Thành phố; huy động các nguồn lực hỗ trợ dạy nghề và giải quyết việc làm cho lao động nông thôn; trong đó ưu tiên đào tạo, tuyển dụng lao động trong lĩnh vực công nghiệp, thương mại, dịch vụ, có chính sách mở rộng cụm công nghiệp, điểm công nghiệp trên địa bàn các quận, huyện. Công nhận và cấp chứng chỉ đối với một số nghề mới như lái xe, sửa chữa ô tô, xe máy, điện tử dân dụng, dịch vụ chế biến hoa quả, xuất khẩu lao động... Về công tác an sinh xã hội, HĐND, UBND Thành phố xem xét, bố trí ngân sách hàng năm để tạo nguồn cho vay vốn thoát nghèo và điều chỉnh nâng mức chuẩn hộ nghèo cho phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế xã hội của Thủ đô; tích cực thu hút nguồn vốn của các tổ chức, các nhân trong và ngoài nước cho dạy nghề, tạo việc làm, mở rộng đối tượng được hỗ trợ đào tạo đối với người thuộc hộ cận nghèo....
QUỐC THỊNH
Lượt xem: 352
Bình luận bài viết
Chưa có bình luận nào.