Xuân về trẩy hội chùa Hương
Mỗi độ xuân về, khi nụ hoa mơ chúm chím, khi nụ gạo bắt đầu trồi lên trên những thân cành khẳng khiu, du khách thập phương lại tấp nập đến với Hương Sơn, về với vùng sơn thuỷ hữu tình, cõi phật. Ngày mở hội, các làng ở Hương Sơn tổ chức thi múa rồng trên sân Chùa Thiên Trù; người về trẩy hội như nêm, trên những con đò tiếng trống, tiếng mõ, tiếng chúc tụng tốt lành và tiếng nam mô làm xôn xao dòng suối.
Bầu trời cảnh Bụt Thú Hương Sơn ao ước bấy lâu nay! Kìa non non, nước nước, mây mây Đệ nhát động nơi đây có phải” ( Cảnh Hương sơn - Chu Mạnh Chinh) Mỗi độ xuân về, khi nụ hoa mơ chúm chím, khi nụ gạo bắt đầu trồi lên trên những thân cành khẳng khiu, du khách thập phương lại tấp nập đến với Hương Sơn, về với vùng sơn thuỷ hữu tình, cõi phật. Lễ Hội Chùa Hương bắt đầu khai hội ngày 6 tháng giêng âm lịch hàng năm và kéo dài đến hơn ba tháng. Xem ra, trên thế giới không có lễ hội nào lại dài ngày và có đông người đến như vậy. Ngày khai hội xưa được gọi là ngày Mở Cửa rừng của dân địa phương. Người dân làng Yến Vĩ và các làng lân cận bao giờ cũng chuấn bị đồ tế lễ thịnh soạn dâng lên vị thần cai quản rừng và dâng lên Chùa Hương. Có như vậy mới được phép vào khai khẩn đất đai, thu lượm sản vật của rừng. Ngày mở hội, các làng ở Hương Sơn tổ chức thi múa rồng trên sân Chùa Thiên Trù; người về trẩy hội như nêm, trên những con đò tiếng trống, tiếng mõ, tiếng chúc tụng tốt lành và tiếng nam mô làm xôn xao dòng suối. Những năm gần đây Ban tổ chức Lễ hội còn tổ chức các đoàn ca múa nhạc biểu diễn. Và theo tục lệ, người ta ném bỏng ngô, bỏng gạo cho cá dưới suối, thả những con dê núi vào rừng; hua những mồi lửa để đuổi tà khí; ở đền trình làng Đục khê, đền Ngũ nhạc làng Yến Vỹ, đền trình ở làng Phú Yên... người ta trồng những Cây nêu lớn để đuổi quỷ... Để phục vụ 03 tháng lễ hội, ngoài các khách sạn, nhà nghỉ, các dịch vụ ăn, nghỉ vui chơi, việc đi đến các động, chùa, người dân địa phương đã chuẩn bị hàng ngàn con đò lá, đáp ứng đầy đủ yêu cầu của du khách, theo dòng Suối Yến, Suối Tuyết, suối Long Vân để tới các Chùa, động, thăm quan thưởng ngoạn, chiêm bái. Nhà Chùa và người dân còn chuẩn bị những chiếc khánh, đồ kỷ vật của Chùa Hương và những món ăn đặc sản của vùng Hương Sơn như Chè củ Mài, canh rau sắng, nước chhối hột, rượu mơ Hương Tích để đãi du khách hành hương về bái phật, du xuân... Thật thú vị biết bao!
Du khách trẩy hội Chùa Hương trên dòng suối Yến
Hương Sơn đất lành, với núi non kỳ vĩ và dòng suối Yến thơ mộng. Không có nơi đâu như Hương Sơn lại dày đặc di tích và chùa chiền, hang động như vậy. Hiện đã có 22 di tích được xếp hạng cấp quốc gia và cấp tỉnh, thành phố. Quần thể thắng cảnh Hương Sơn bao gồm ba tuyến chính. Tuyến chính Hương tích hay còn gọi là Chùa Hương, có suối Yến nối với dòng sông Đáy, bến Đục thuộc Làng Đục khê. Trên bến có Đền trình Đục khê thờ Cao Sơn, được coi là thành hoàng cai quản đất núi khu vực Chùa Hương. Nay dòng suối không còn nối để giao lưu từ bến Đục, thì lại hình thành bến Yến, thuộc làng Yến Vỹ. Đi theo suối Yến khoảng ba trăm mét thì đến Đền trình Ngũ Nhạc (Ngũ nhạc linh từ) nghĩa là năm quả núi, thờ Sơn thần, nghĩa là Thần Núi, thần Hổ. Nhưng thực ra là thờ Hùng Lang tướng quân, một võ tướng dưới thời Vua Hùng có công đánh đuổi giặc Ân.
Tuyến thứ nhất, du khách ngồi thuyền vãn cảnh hai bên bờ suối Yến với 99 ngọn núi chầu về Thiên trù, có đền Ngũ nhạc, cầu Hội, hang Sơn thuỷ hữu tình, chùa Thanh sơn, Hương đài, chùa Thiên trù (thiên trù có nghĩa là Bếp trời) có từ thời vua Lê Thánh Tông (1460-1497), ban đầu chùa chỉ là túp thảo am nhỏ, sau đó mới được xây dựng thêm (giai đoạn 1890 - 1940). Có ba ngọn núi chầu vào trông như ba ông đầu rau. Có Chùa Tiên, trong động núi Tiên thờ đức phật Bà quan thế âm Bồ tát; Có Chùa Giải Oan liên quan đến sự tích Bà Chúa ba. Theo Hoà thượng Thích Minh Châu Viện nghiên cứu phật học, từng sang tu học tại Ấn Độ , thì bà Chúa Ba là một công chúa Ấn Độ sang Việt nam tu hành ở Hương Sơn vào khoảng đầu công nguyên. Động Hinh Bồng, Động Đại Binh, đền cửa võng và cuối cùng là Động Hương tích - Nam Thiên đệ nhất động, trên vách động còn lưu lại bút tích của Chúa Trịnh Sâm: "Nam thiên đệ nhất động". Động Hương Tích hay còn được gọi là chùa Hương tích, bởi trong động có bức tượng phật bà Quan Âm Bồ Tát bằng đá xanh và nhiều pho tượng phật khác. Động được ví như hàm rồng, con rồng đang há miệng để đón hòn ngọc (chính là núi ngọc trước của động). Đến chùa Hương mà du khách chưa đến động Hương tích thì chưa thoả tâm nguyện của mình.
Tuyến thứ hai là tuyến Long vân bao gồm suối, chùa và động Long vân, Động tiên, Động người xưa, Chùa cây khế và hang Sũng Sàm, trong hang các nhà khảo cổ học đã phát hiện có rất nhiều di chỉ của người Việt xưa.
Tuyến thứ ba là tuyến Tuyết Sơn, bao gồm suối Tuyết, núi Đụn cạnh suối có khắc 4 chữ đại tự của Chúa Trịnh: "Kỳ sơn tú thuỷ", các đền Mẫu Thượng, Mẫu Hạ, chùa Cá, chùa Bảo Đài, chùa Tuyết Sơn cũng là một nơi bà Chúa Ba tu tập, nơi đây u tịch, có rừng mơ. Có rau sắng, có củ mài... có động Tuyết Sơn, hang Nghĩa Quân...
Du khách muốn thăm quan, chiêm bái, thưởng ngoạn quần thể thắng cảnh Hương Sơn phải mất ít nhất là 3 đến 5 ngày. Đặc biệt, có những du khách năm nào cũng đi chùa hương, có người đi đi, lại lại đến vài lần trong kỳ lễ hội. Nhà nhiếp ảnh Võ An Ninh đến vãng cảnh chùa tới 50 lần. Nhà Nhiếp ảnh Đinh Đăng Định cũng đã đến Chùa Hương vài chục lần. Nhiều nhà thơ, nhà văn đã từng đến chùa Hương, phong cảnh nơi đây khiến cho họ trào dâng xúc cảm, để lại những áng thơ nổi tiếng
Trịnh Sâm, là một vị chúa rất mê đi du ngoạn, đã từng đi hết các tuyến Chùa của Hương Sơn. Đến đâu ông cũng để lại những kỷ niệm, đề thơ trên vách núi. Người ta đã tìm được ít nhất 4 bài thơ trên đá và các Chữ: "Nam thiên đệ nhất động" ở động Hương tích, "Sơn thuỷ hữu tình" ở một hang nhỏ bên suối Yến, "Kỳ sơn tú thuỷ" bên vách đá ven suối Tuyết do ông viết. Có bài thơ rất hay như bài "Chơi động Hương Tích":
"Trời vừa hé sáng bước lên thuyền
Khoan mái chèo lan, ghé bến tiên
Phong nguyệt thờ ơ bầu ngọc đúc
Giang sơn bỡ ngỡ bức tranh in
Kìa kìa Quy, Phượng ngong kinh bối
Nọ nọ lân long lắng giáo thiền
Cảnh lạ thú mầu khôn xiết kể
Thanh kỳ đệ nhất chốn
Non nước Hương Sơn đẹp đến mê say lòng người, luôn có một sức hút kỳ lạ. Ngày xuân trẩy hội Chùa Hương trở thành ước mơ của bao thế hệ người Việt nam ta. Tính trung bình mấy năm gần đây, số du khách nước ngoài đến thăm quan, chiêm bái Chùa Hương để tìm hiểu các gia trị văn hóa Việt qua Lễ hội truyền thống và văn hóa Phật giáo Việt nam với số lượng trên 50 vạn người. và Du khách nước ngoài Du khách đến Chùa Hương, hòa đồng với người Việt nam, ra về ai ai cũng thấy tâm trạng mình thanh thản, gặp nhiều điều tốt lành.
Từ năm 2001,quần thể thắng cảnh Hương Sơn được Bộ Văn hoá lập hồ sơ trình UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới. Và nơi đây còn được coi là một trong 4 Trung tâm Phật Giáo lớn nhất nước ta. Những năm qua, nhất là từ sau khi hợp nhất mở rộng địa giới hành chính Thủ đô hà Nội, Khu quần thể Di tích, thắng cảnh Hương Sơn đã được đầu tư nhiều vào việc xây dựng đường xá, nạo vét mở rộng Suối Yến, Suối Tuyết và các tuyến đường bộ đi tới các tuyến Chùa. Hệ thống đường cáp treo từ Thiên Trù lên Hương Tích đã được xây dưng và hoạt động hiệu quả. Uỷ ban nhân dân huyện Mỹ Đức và Công an thành phố Hà Nội đã tổ chức điều hành làm tốt công tác giữ gìn an toàn trật tự nên đã hạn chế được tình trạng gây rối, trốn lậu vé và các tệ nạn xã hội khác. Những hoạt động kinh doanh dịch vụ ăn uống, xuồng, đò, cáp treo chuyên trở khách, đưa đón khách được quản lý chặt chẽ, không gây phiền hà cho du khách... Năm 2014, chỉ tính trên số vé thắng cảnh, số lượt người đến với Lễ Hội Chùa Hương đã trên 3 triệu.
Mùa xuân năm nay - xuân Ất Mùi - năm 2015, lại một năm hứa hẹn nhiều điều tốt lành, hy vọng du khách đến thăm quan, chiêm bái Chùa Hương đông hơn, vui hơn!
Nguyễn Tuấn Cương
Lượt xem: 595
Bình luận bài viết
Chưa có bình luận nào.