Lấy phiếu tín nhiệm - Việc làm mới mà không mới

Những người giữ chức vụ do HĐND bầu hàng năm vẫn được lấy phiếu tín nhiệm qua các kênh khác nhau, như: Phiếu tín nhiệm đảng viên, phiếu tín nhiệm đối với cán bộ, công chức, viên chức, các đợt bình xét ở nơi cư trú... Tuy nhiên, việc lấy phiếu tín nhiệm thông qua HĐND cũng rất cần thiết, bởi qua đây sẽ nâng cao hiệu quả giám sát của HĐND, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của bộ máy chính quyền các cấp, đồng thời cũng tạo điều kiện để cử tri theo dõi, giám sát hoạt động của những người do mình bầu ra.

 

Thực hiện Nghị quyết số 35/2012/QH13 của Quốc hội về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội, HĐND bầu hoặc phê chuẩn và sự chỉ đạo của Thường trực HĐND thành phố Hà Nội, tại kỳ họp giữa năm 2013, HĐND quận Hà Đông và HĐND 17 phường thuộc quận Hà Đông đã tiến hành lấy phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do HĐND bầu.

Đại biểu HĐND TP Hà Nội bỏ phiếu tín nhiệm tại Kỳ họp thứ 7. Ảnh: DUY LINH

Đây là lần đầu tiên HĐND các cấp thực hiện việc lấy phiếu tín nhiệm, do vậy Thường trực HĐND quận Hà Đông đã nghiên cứu kỹ các văn bản của Trung ương, của thành phố Hà Nội hướng dẫn thực hiện Nghị quyết 35 của Quốc hội, sau đó báo cáo Thường trực Quận ủy để triển khai thực hiện từ quận đến phường.

Đối với cấp quận, đối tượng lấy phiếu tín nhiệm gồm các đồng chí trong Thường trực HĐND, Chủ tịch, các Phó Chủ tịch, thành viên UBND và hai Trưởng Ban HĐND. Trước thời điểm khai mạc kỳ họp 20 ngày, Thường trực HĐND quận đã có văn bản yêu cầu 14 người thuộc diện được lấy phiếu tín nhiệm gửi báo cáo bằng văn bản về kết quả thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn được giao từ đầu nhiệm kỳ đến nay; về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống và giải trình đầy đủ các nội dung liên quan đến cá nhân nếu đại biểu HĐND yêu cầu. Đối với những báo cáo viết chưa thể hiện rõ hoặc chung chung, không đánh giá cụ thể mức độ hoàn thành nhiệm vụ, Thường trực HĐND yêu cầu viết lại để làm cơ sở cho đại biểu HĐND tham gia đóng góp ý kiến. Trước 10 ngày khai mạc kỳ họp, Thường trực HĐND quận đã gửi 14 báo cáo đến đại biểu HĐND quận và không có đại biểu nào yêu cầu  người được lấy phiếu tín nhiệm giải trình, làm rõ thêm báo cáo. Cùng với việc nghiên cứu báo cáo, quá trình giám sát, tiếp xúc cử tri, làm việc tại các vị trí công tác khác nhau, tiếp nhận thông tin từ nhiều kênh, các vị đại biểu HĐND quận đã có được những nhận xét, đánh giá đối với từng người được lấy phiếu tín nhiệm.

Tại kỳ họp, việc lấy phiếu tín nhiệm diễn ra công khai, dân chủ, khách quan. Phiếu tín nhiệm được lấy theo từng chức danh như quy định. Quy trình bỏ phiếu, kiểm phiếu đúng quy định. Việc bỏ phiếu kín thực sự dân chủ, là cơ sở để các đại biểu thể hiện ý chí, quan điểm của mình, mà không ngại bị trù dập hay thành kiến. Do vậy, việc lấy phiếu tín nhiệm đã thể hiện được trách nhiệm của tập thể, cá nhân, nên đại biểu HĐND quận đã khách quan, công tâm khi bỏ phiếu. Kết quả: 14 chức danh được lấy phiếu tín nhiệm đều đạt tỷ lệ trên 50% số phiếu tín nhiệm cao, số phiếu tín nhiệm thấp ít (người có số phiếu tín nhiệm thấp nhiều nhất là 5,13%).

Đối với cấp phường, Thường trực HĐND quận đã có hướng dẫn bằng văn bản và phân công các đồng chí trong Thường trực, trực tiếp chỉ đạo các phường để nắm bắt tình hình, tổ chức thực hiện đúng yêu cầu, đánh giá khách quan, thực chất việc lấy phiếu tín nhiệm.

Qua theo dõi, 17 phường của Hà Đông đều tổ chức lấy phiếu tín nhiệm các chức danh do HĐND bầu đúng quy trình, đúng đối tượng, đảm bảo tính công khai, dân chủ. Kết quả những người được lấy phiếu tín nhiệm tại kỳ họp HĐND phường đều đạt tỷ lệ trên 50% số phiếu tín nhiệm cao và tín nhiệm.

Sau khi tiến hành lấy phiếu tín nhiệm, HĐND quận và các phường đã nhất trí cao thông qua Nghị quyết về việc lấy phiếu tín nhiệm đối với những người giữ chức vụ do HĐND bầu; đồng thời công bố công khai để cử tri địa phương được biết.

Ngay sau khi kết thúc kỳ họp HĐND quận và HĐND các phường, Thường trực HĐND quận đã tổ chức hội nghị trao đổi rút kinh nghiệm với các phường, đặc biệt là về việc lấy phiếu tín nhiệm. Đây là việc làm mới nhưng thực ra không mới, vì những người giữ chức vụ do HĐND bầu hàng năm vẫn được lấy phiếu tín nhiệm qua các kênh khác nhau, như: Phiếu tín nhiệm đảng viên, phiếu tín nhiệm đối với cán bộ, công chức, viên chức, các đợt bình xét ở nơi cư trú...  Tuy nhiên, việc lấy phiếu tín nhiệm thông qua HĐND cũng rất cần thiết, bởi qua đây sẽ góp phần nâng cao hiệu quả giám sát của HĐND, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của bộ máy chính quyền các cấp; đồng thời, tạo điều kiện để cử tri theo dõi, giám sát hoạt động của chính quyền, của những người do chính cử tri bầu ra, từ đó giúp đỡ và hỗ trợ họ hoàn thành tốt hơn nhiệm vụ của mình.

Kết quả việc lấy phiếu tín nhiệm sẽ giúp người được lấy phiếu tín nhiệm nhìn nhận lại chính mình, đặc biệt là những người có số phiếu tín nhiệm không cao, sẽ phải phấn đấu rèn luyện, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động, cũng như rèn luyện phẩm chất, đạo đức để xứng đáng với lòng tin của các đại biểu HĐND và cử tri.

Đây là lần đầu tiên diễn ra việc lấy phiếu tín nhiệm người giữ chức vụ do HĐND bầu và từ nay trở đi đây sẽ là việc làm thường xuyên hàng năm. Chính vì vậy cần kịp thời rút kinh nghiệm  để thực hiện tốt hơn, hiệu quả, thực chất hơn. Từ thực tế việc lấy phiếu tín nhiệm ở HĐND quận và các phường thuộc quận Hà Đông, có thể thấy, việc lấy phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do HĐND bầu phải được thực hiện đúng quy trình, nghiêm túc, tránh hình thức, qua loa, đại khái. Muốn vậy trước hết các báo báo của người được lấy phiếu tín nhiệm phải đầy đủ, trung thực, đúng nội dung yêu cầu, đánh giá khách quan ưu, khuyết điểm của bản thân, làm cơ sở để đại biểu tham gia đóng góp ý kiến. Việc tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri liên quan đến người được lấy phiếu tín nhiệm phải kịp thời, đầy đủ; việc trả lời những vấn đề đại biểu HĐND yêu cầu phải đúng trọng tâm và chính xác.

Thường trực HĐND phải quán triệt sâu sắc nội dung, mục đích, ý nghĩa Nghị quyết 35 của Quốc hội, để người giữ chức vụ do HĐND bầu, phê chuẩn nhận thức đúng về việc lấy phiếu tín nhiệm, xem đó là việc làm thường xuyên, cần thiết, là kênh thông tin quan trọng để tiếp tục tự giác rèn luyện, phấn đấu. Đối với các đại biểu HĐND thì thấy được trách nhiệm của mình khi cầm lá phiếu trên tay, để không lạm dụng mục đích cá nhân vào việc đánh giá cán bộ.

Bên cạnh đó, việc lấy phiếu tín nhiệm hàng năm tại kỳ họp HĐND rất cần có sự lãnh đạo tập trung, xuyên suốt của cấp ủy Đảng; sự thống nhất điều hành của HĐND, UBND, MTTQ để bảo đảm khách quan, công tâm, tránh tình trạng cục bộ địa phương, nhất là đối với các đồng chí cán bộ được luân chuyển đang giữ chức vụ theo quy định được lấy phiếu tín nhiệm.

Ngoài ra, đề nghị Quốc hội quy định tỷ lệ phần trăm phiếu bầu tính trên tổng số đại biểu Quốc hội hoặc HĐND có mặt tại kỳ họp, như vậy mới đánh giá đúng mức độ tín nhiệm, vì những đại biểu vắng mặt thì không thể hiện quan điểm trên lá phiếu được mà vẫn tính vào tỷ lệ phần trăm phiếu bầu là chưa hợp lý./.

Nguyễn Phương Lan - HĐND quận Hà Đông

Lượt xem: 659

Bình luận bài viết

Chưa có bình luận nào.

Xem nhiều nhất

Xây dựng bộ chỉ số tác động đầu tư công – Hướng tới quản trị hiện đại và minh bạch

Nghiên cứu - trao đổi 1 ngày trước

Trong bối cảnh chuyển đổi mô hình chính quyền đô thị hai cấp, việc giám sát đầu tư công và chi tiêu công đang đối mặt với nhiều thách thức mới. Sự phân cấp quyền hạn đã tạo ra khoảng trống trong công cụ giám sát, đặc biệt là ở cấp xã, nơi vẫn diễn ra nhiều dự án đầu tư công quan trọng nhưng lại thiếu các phương tiện giám sát định lượng và minh bạch tương xứng. Hiện nay, việc giám sát đầu tư công tại Việt Nam vẫn chủ yếu dựa vào các báo cáo định tính và hồ sơ hành chính, thiếu các chỉ số đo lường định lượng tác động xã hội-kinh tế. Điều này dẫn đến một hệ thống giám sát mang tính phản ứng, chủ yếu tập trung vào việc kiểm tra sau khi sự việc đã xảy ra, thay vì chủ động phát hiện và ngăn ngừa rủi ro. Thực trạng giải ngân vốn đầu tư công cũng cho thấy những thách thức đáng kể. Trong 4 tháng đầu năm 2025, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công chỉ đạt 15,56%, thấp hơn so với cùng kỳ năm 2024. Sự chênh lệch lớn giữa tỷ lệ giải ngân thực tế và mục tiêu cho thấy những nút thắt hệ thống cần được giải quyết. Để khắc phục những hạn chế trên, việc xây dựng Bộ chỉ số tác động đầu tư công theo hướng định lượng, gắn liền với kết quả đầu tư và tác động xã hội-kinh tế trở thành cấp thiết. Bộ chỉ số này được thiết kế tuân thủ nguyên tắc SMART: Cụ thể (Specific), Đo lường được (Measurable), Có thể đạt được (Achievable), Liên quan (Relevant), và Có thời hạn (Time-bound). Cấu trúc bốn nhóm chỉ số: Chỉ số đầu ra (Output Indicators) đo lường các sản phẩm hoặc dịch vụ hữu hình được tạo ra trực tiếp từ các hoạt động của dự án. Trong lĩnh vực hạ tầng giao thông, đây có thể là số km đường được xây dựng, tỷ lệ giải ngân, và tỷ lệ hoàn thành khối lượng thực hiện so với kế hoạch. Đối với y tế, các chỉ số này bao gồm số lượng phòng khám được xây dựng, số lượng tư vấn y tế được thực hiện, hay số lượng vắc xin được tiêm. Chỉ số kết quả (Outcome Indicators) đánh giá những thay đổi hoặc lợi ích trực tiếp mà các đối tượng thụ hưởng trải nghiệm sau khi dự án hoàn thành. Ví dụ, đối với dự án xây dựng đường liên xã, chỉ số kết quả có thể là thời gian di chuyển giảm, mức độ cải thiện tiếp cận dịch vụ công, hoặc trong lĩnh vực y tế là mức độ hài lòng của người bệnh với dịch vụ y tế. Chỉ số tác động (Impact Indicators) phản ánh những thay đổi dài hạn, có tính hệ thống và vĩ mô mà các khoản đầu tư công góp phần tạo ra. Chúng bao gồm tăng trưởng GRDP địa phương, tỷ lệ việc làm được tạo ra, và đóng góp vào thu ngân sách. Các chỉ số tài chính như Lợi tức đầu tư (ROI), Giá trị hiện tại ròng (NPV), và Tỷ suất sinh lời nội bộ (IRR) cũng được sử dụng để đánh giá hiệu quả tài chính của dự án. Chỉ số công bằng và bao trùm (Equity & Inclusivity Indicators) tập trung vào việc đảm bảo rằng các khoản đầu tư công mang lại lợi ích công bằng cho mọi đối tượng, đặc biệt là các nhóm yếu thế và vùng sâu vùng xa. Việc đưa các chỉ số này vào khung giám sát thể hiện cam kết của chính quyền đối với công bằng xã hội và phát triển toàn diện. Ứng dụng thực tiễn trong các lĩnh vực Trong lĩnh vực hạ tầng giao thông, bộ chỉ số có thể được áp dụng như sau: Chỉ số đầu ra bao gồm số km đường được xây dựng và tỷ lệ giải ngân; chỉ số kết quả là thời gian di chuyển trung bình giảm và cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ; chỉ số tác động là số hộ dân tham gia sản xuất hàng hóa tăng và tăng trưởng GRDP địa phương; chỉ số công bằng là số lượng học sinh vùng sâu hưởng lợi từ việc đi lại thuận tiện hơn. Đối với lĩnh vực y tế và giáo dục, chỉ số đầu ra y tế bao gồm số lượng phòng khám được xây dựng, tỷ lệ bệnh nhân được điều trị đúng phác đồ; chỉ số kết quả là mức độ hài lòng của bệnh nhân và hiệu quả lâm sàng. Trong giáo dục, chỉ số đầu ra là số lượng phòng học được xây dựng và số lượng giáo viên được đào tạo; chỉ số kết quả là tỷ lệ học sinh đạt chuẩn đầu ra và mức độ hài lòng của phụ huynh. Lĩnh vực môi trường có các chỉ số đầu ra như số lượng dự án được phân loại theo mức độ tác động môi trường; chỉ số kết quả/tác động bao gồm mức độ giảm thiểu ô nhiễm không khí/nước và sức khỏe hệ sinh thái được cải thiện; chỉ số công bằng là tỷ lệ cộng đồng dễ bị tổn thương được hưởng lợi từ dịch vụ hệ sinh thái. Để đảm bảo hiệu quả của Bộ chỉ số, cần tuân thủ các nguyên tắc và phương pháp cụ thể. Đầu tiên, việc áp dụng tiêu chí SMART giúp chuyển các mục tiêu chính sách thành các thước đo thực tế, có thể theo dõi và đánh giá một cách khách quan. Thu thập dữ liệu cần xác định các nguồn dữ liệu đa dạng và phù hợp với từng chỉ số. Các nguồn này có thể bao gồm báo cáo nội bộ, dữ liệu từ các nền tảng số, và các cuộc khảo sát. Việc đa dạng hóa nguồn dữ liệu giúp đảm bảo tính toàn vẹn và độ tin cậy của thông tin. Cơ chế cập nhật kết quả giám sát cần được công bố định kỳ, ví dụ 3-6 tháng/lần, hoặc khi có yêu cầu từ các cơ quan dân cử. Cơ chế cập nhật thường xuyên này đảm bảo thông tin luôn được cập nhật, kịp thời phục vụ cho việc ra quyết định và tăng cường trách nhiệm giải trình. Lợi ích và tác động tích cực Việc triển khai Bộ chỉ số tác động đầu tư công sẽ mang lại nhiều lợi ích quan trọng. Trước hết, nó tăng tính khách quan, minh bạch trong đánh giá đầu tư công thông qua hệ thống chỉ số định lượng và công cụ số hóa, cung cấp dữ liệu rõ ràng, minh bạch, giúp đánh giá hiệu quả đầu tư một cách khách quan hơn so với phương pháp truyền thống. Bộ chỉ số cũng cung cấp công cụ mạnh cho Hội đồng Nhân dân và Mặt trận Tổ quốc trong giám sát. Các công cụ số và dữ liệu mở sẽ trao quyền cho các cơ quan dân cử và tổ chức xã hội trong việc giám sát chi tiêu công, phát hiện sai phạm và chất vấn các cơ quan quản lý một cách hiệu quả. Đặc biệt, việc áp dụng bộ chỉ số sẽ nâng cao hiệu quả chi tiêu công, giảm thất thoát, lãng phí. Khả năng giám sát thời gian thực, cảnh báo tự động và phân tích dữ liệu chuyên sâu sẽ giúp phát hiện sớm các rủi ro, tối ưu hóa việc phân bổ và sử dụng nguồn lực. Cuối cùng, việc tích hợp các chỉ số tác động xã hội, môi trường và công bằng sẽ thúc đẩy tăng trưởng xanh, bền vững và công bằng, đảm bảo rằng các khoản đầu tư công không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và giảm bất bình đẳng xã hội. Xây dựng Bộ chỉ số tác động đầu tư công là bước đi chiến lược, phù hợp với yêu cầu của mô hình chính quyền đô thị hai cấp hiện nay. Đây không chỉ là công cụ giám sát mà còn là phương tiện để nâng cao chất lượng quản trị nhà nước, tăng cường trách nhiệm giải trình và đảm bảo sử dụng hiệu quả nguồn lực công. Việc triển khai thành công bộ chỉ số này sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng một nền hành chính hiện đại, minh bạch và có trách nhiệm giải trình cao, phục vụ tốt hơn lợi ích của nhân dân và sự phát triển bền vững của đất nước./.