Mô hình tổ chức và một số kinh nghiệm hoạt động của các Ban HĐND thành phố Hà Nội
Điều nổi bật nhất của các ban HĐND thành phố Hà Nội chính là việc đã bố trí đủ tại 03 ban đều có Trưởng ban, 01 Phó Trưởng ban và 01 Ủy viên hoạt động chuyên trách. Từ đầu nhiệm kỳ đến nay, các Ban HĐND đã phát huy vai trò, vị thế trong công tác thẩm tra, giám sát, đảm bảo đúng trọng tâm, trọng điểm và đạt hiệu quả cao.
Điều nổi bật nhất trong mô hình tổ chức các ban HĐND thành phố Hà Nội chính là việc đã bố trí đủ tại 03 ban đều có Trưởng ban, 01 Phó Trưởng ban và 01 Ủy viên hoạt động chuyên trách và 12 thành viên khác hoạt động kiêm nghiệm đều có tinh thần trách nhiệm, trình độ, khả năng am hiểu ngành, lĩnh vực cao. Để mỗi ban có được 3 thành viên hoạt động chuyên trách, ngay từ khi phân bổ chỉ tiêu bầu cử HĐND Thành phố nhiệm kỳ 2011 – 2016, Thường trực HĐND Thành phố đã báo cáo và được Ban Thường vụ Thành ủy thống nhất về tỷ lệ, số lượng đại biểu chuyên trách và giao cho Thường trực HĐND Thành phố chủ động lọc chọn, giới thiệu nhân sự. Các ban sau khi được bầu đều xây dựng quy chế hoạt động của ban, phân công cụ thể nhiệm vụ trong lãnh đạo và ủy viên chuyên trách, đồng thời chia các thành viên ban thành các tổ theo chuyên môn hẹp và phân công lãnh đạo ban và ủy viên chuyên trách làm tổ trưởng.
Ban Kinh tế Ngân sách HĐND Thành phố khảo sát cơ chế chính sách đầu tư cho nông nghiệp, tháng 1-2013
Tham mưu, giúp việc cho từng ban có các nhóm chuyên viên thuộc Phòng công tác HĐND của Văn phòng Đoàn ĐBQH&HĐND Thành phố. Theo biên chế xây dựng: Ban Kinh tế và Ngân sách có 4 chuyên viên giúp việc, Ban VHXH và Ban Pháp chế mỗi ban có 3 chuyên viên giúp việc (tuy nhiên hiện nay mới bố trí được mỗi ban có 2 chuyên viên giúp việc, trong đó có 1 Phó Trưởng phòng).
Với đội ngũ thành viên Ban và chuyên viên giúp việc “thiện chiến” nên hoạt động của các ban HĐND thành phố Hà Nội luôn đảm bảo chất lượng ngay từ khi xây dựng chương trình, kế hoạch hoạt động, và công tác khảo sát, giám sát, thẩm tra...
Căn cứ Nghị quyết về chương trình xây dựng nghị quyết hàng năm của HĐND Thành phố, các ban theo nhiệm vụ, chức năng đã chủ động xây dựng chương trình công tác của mình ngay từ đầu năm, cụ thể đến quý, tháng. Kế hoạch hoạt động của từng ban đều bám sát vào chương trình giám sát của HĐND và kế hoạch này được các thành viên ban thực hiện nghiêm túc, chủ động.
Ngay sau họp liên tịch giữa Thường trực HĐND, UBND, UBMTTQ Thành phố thống nhất chương trình cụ thể từng kỳ họp, Thường trực HĐND Thành phố có văn bản phân công cụ thể cho các ban trong phối hợp chuẩn bị kỳ họp và thẩm tra các nội dung cần thẩm tra theo quy định của luật. Trên cơ sở phân công của Thường trực, các ban chủ động vào cuộc, phối hợp ngay từ đầu với các cơ quan chuyên môn của UBND được phân công chuẩn bị các nội dung kỳ họp, dự các cuộc họp do các ngành và UBND Thành phố mời để tham gia, góp ý kiến ngay từ khâu soạn thảo báo cáo, đề án, tờ trình và dự thảo nghị quyết trình HĐND.
Riêng về chuẩn bị dự toán hàng năm, đã thành thông lệ nhiều năm nay, dưới sự tham mưu của Ban Kinh tế - Ngân sách và các cơ quan chuyên môn của UBND Thành phố, vào khoảng cuối tháng 9, đầu tháng 10, Thường trực HĐND họp với tập thể UBND Thành phố (chủ trì là 2 đồng chí: đồng chí chủ tịch HĐND và chủ tịch UBND) để thống nhất quan điểm, định hướng và các nguyên tắc phân bổ ngân sách năm sau (sau cuộc họp có thông báo kết luận), làm cơ sở cho các cơ quan chuyên môn của UBND Thành phố xây dựng dự toán và thẩm tra của các ban HĐND mà chủ trì là Ban KTNS. Cách làm đó đã chủ động chuyển tải được định hướng ưu tiên của Thường trực HĐND Thành phố trong xây dựng và phân bổ dự toán hàng năm ngay từ khâu lập dự toán của UBND Thành phố.
Đối với những nội dung quan trọng, lớn, phức tạp, các ban chủ động khảo sát thực tế trước khi thẩm tra. Tổ chức để tập thể ban nghe cơ quan chuẩn bị báo cáo trước và các thành viên ban góp ý để các cơ quan hoàn thiện báo cáo UBND trước khi trình HĐND. Đối với các nội dung không được tiếp thu, ban tiếp tục có ý kiến khi thẩm tra và báo cáo HĐND (nếu UBND giải trình không thuyết phục). Để thêm thông tin phục vụ thẩm tra, các ban HĐND Thành phố còn tổ chức tiếp xúc cử tri chuyên đề, xin ý kiến chuyên gia và phối hợp với UBMTTQ Thành phố tổ chức phản biện.
Trong báo cáo thẩm tra, các ban đều thể hiện rõ quan điểm đối với những nội dung UBND trình, rõ nội dung đồng ý, nội dung đề nghị điều chỉnh, bổ sung, nội dung không đồng ý và lý do đề nghị điều chỉnh, bổ sung và lý do không đồng ý. Trước kỳ họp, Thường trực HĐND, tập thể UBND họp với sự tham gia của các ban và các sở, ngành để rà soát toàn bộ công việc chuẩn bị cho kỳ họp, trao đổi về những ý kiến thẩm tra của các ban đối với những nội dung không đồng ý hoặc đề nghị điều chỉnh, bổ sung so với nội dung trình của UBND, của Thường trực HĐND… Trên cơ sở họp rà soát, Thường trực HĐND, UBND thống nhất chỉ đạo điều chỉnh (nếu cần thiết) hoặc để UBND chỉ đạo giải trình, tiếp thu.
Từ việc làm kỹ càng này của các ban HĐND thành phố, mà tại một số kỳ họp HĐND thành phố Hà Nội, UBND Thành phố cùng các ngành phải có nhiều lượt báo cáo giải trình thêm các nội dung, thay đổi, đính chính một số tờ trình, đề án, dự thảo nghị quyết. Thậm chí đã từng có nội dung đến phút cuối phải xin thống nhất giữa các cơ quan để rút khỏi chương trình kỳ họp để chuẩn bị kỹ lại, trình tại kỳ họp sau. Và càng ngày, quá trình chuẩn bị của UBND Thành phố và các cơ quan có liên quan càng kỹ càng, có sự vào cuộc rất sớm của các ban HĐND và đảm bảo được chất lượng cao.
Để tăng cường phối hợp của các ban với các cơ quan của UBND, Thường trực HĐND Thành phố đã chỉ đạo các ban tiến hành ký kết quy chế phối hợp với các cơ quan chuyên môn tương ứng của UBND Thành phố. Với cách làm trên, hoạt động thẩm tra của các ban ngày càng chủ động, chất lượng được nâng lên, nhiều đề xuất kiến nghị của các ban trong quá trình phối hợp chuẩn bị nội dung trình kỳ họp và trong thẩm tra được các cơ quan chuyên môn của UBND và UBND Thành phố tiếp thu, điều chỉnh, bổ sung, cá biệt có những trường hợp điều chỉnh tới 70% hoặc thay đổi hướng tiếp cận, làm cho nghị quyết của HĐND có chất lượng, sát thực tiễn hơn. Qua hoạt động thẩm tra của các ban, vị thế và hiệu quả hoạt động của các ban ngày càng được nâng lên, góp phần nâng cao vị thế, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của HĐND Thành phố.
Hoạt động giám sát của các ban HĐND Thành phố được thực hiện trên cơ sở kế hoạch giám sát chung của Thường trực HĐND, kế hoạch hoạt động hàng năm của ban. Kế hoạch này được xây dựng trên cơ sở chức năng nhiệm vụ của mỗi ban và thực tế những vấn đề nổi cộm mà nhân dân và cử tri quan tâm.
Do nội dung giám sát của các ban rất rộng, các ban HĐND thành phố Hà Nội trong hoạt động giám sát luôn quan tâm chọn những vấn đề lớn, những vấn đề nổi cộm để tập trung giám sát và giám sát đến cùng. Trong hoạt động giám sát các ban đều quan tâm cả giám sát chung và giám sát chuyên đề gắn với đề xuất cơ chế chính sách, giải pháp. Kết hợp giám sát thực tế tại địa bàn với giám sát qua báo cáo và giám sát văn bản quy phạm pháp luật do các cơ quan có liên quan ban hành.
Kết thúc mỗi đợt giám sát, các ban đều có thông báo kết luận của đoàn giám sát gửi báo cáo Thường trực HĐND, UBND và các đơn vị liên quan. Đối với những vấn đề lớn gửi báo cáo Thường trực Thành uỷ để kiến nghị chỉ đạo.
Ban Văn hóa Xã hội giám sát công tác vệ sinh an toàn thực phẩm
Để nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong giám sát, các ban HĐND Thành phố đều quan tâm theo dõi việc thực hiện các kết luận, kiến nghị giám sát của các đối tượng chịu sự giám sát, khi cần thiết sẽ tổ chức tái giám sát và đưa ra chất vấn tại các kỳ họp HĐND.
Cách làm trên trong hoạt động giám sát của các ban HĐND thành phố Hà Nội đã có tác dụng thúc đẩy giải quyết các kiến nghị giám sát của các ban, làm cho giám sát của các ban ngày càng có hiệu quả, hiệu lực hơn. Nhiều nội dung lớn như: Thiếu trường lớp trong giáo dục mầm non; xây dựng cơ sở hạ tầng trong các khu đô thị; cơ chế, phân cấp quản lý ngân sách; tình trạng ùn tắc giao thông... trên cơ sở kiến nghị từ kết quả giám sát của các ban HĐND Thành phố đã được Thành ủy tiếp thu, chỉ đạo UBND Thành phố các cơ quan có liên quan thực hiện tốt các giải pháp tháo gỡ vưỡng mắc; tạo nên vị thế, hiệu quả cao đối với hoạt động của các ban HĐND./.
Lượt xem: 366
Bình luận bài viết
Chưa có bình luận nào.